आज : गते

ताजा शिर्षकहरु

चर्चित शिर्षकहरु

रुसी सेनाको आक्रमणमा युक्रेनी राष्ट्रपति जेलेन्स्की मारिए के हुन्छ ? अमेरिका यसो भन्छ…

प्रकाशित
1K
SHARES

वासिङ्टन। रुसले युक्रेनमा आक्रमण थालेको आज १२ दिन पुग्दैछ। रुसी आक्रमण रोकिने कुनै संकेत देखिएको छैन। यसबीचमा आइतबार अमेरिकी टेलिभिजन सीबीएसले अमेरिकी विदेशमन्त्री एन्टोनी ब्लिंकेनसँग रुसी आक्रमणमा युक्रेनी राष्ट्रपति भोलोदिमिर जेलेन्स्की मारिएको खण्डमा के हुन्छ? भनेर प्रश्न गरेको थियो।

जवाफमा ब्लिंकेनले भनेका थिए कि त्यस्तो अवस्था आएमा युक्रेनको सरकारसँग आकस्मिक योजना छ।उनले भनेका छन्,‘युक्रेनसँग यसको विषयमा योजना छ। म यो विषयमा विस्तारमा बताउन गइरहेको छैन। जसरी पनि त्यहाँ सरकार रहिरहन्छ।’

रुसले युक्रेनमा आक्रमण थालेको पहिलो हप्ता राष्ट्रपति जेलेन्स्कीले आफूलाई रुसी राष्ट्रपति भ्लादमिर पुटिनले मार्न चाहेको बताएका थिए। यद्यपी रुससँग आफूले आत्मसमर्पण नगर्ने र देश छाडेर नभाग्ने उनले अडान लिएका थिए।

अमेरिकाका अनुसार युक्रेन रुससँग झुक्दैन र त्यहाँका राष्ट्रपति मारिए पनि नयाँ सरकारले रुसका प्रतिकार गरिरहन्छ। यता रुसले युक्रेनमा सर्वसाधारणहरुलाई निशाना बनाएको युक्रेन सरकारले बताएको छ। रुसले अस्पताल, नर्सरी र विद्यालयमा हमला गरेको युक्रेनका उपप्रधानमन्त्रीले बताएका छन्।

युक्रेनी सेनाको कठोर प्रतिकारपछि रुसी सेनाले सर्वसाधारणमाथि ठूलो सैन्य कारबाही गरेको उपप्रधानमन्त्री ओलहा स्टेफानिसाइनाले बताए।आइतबार मात्र रुसी सेनाको गोलाबारीमा परेर इरपिनमा एकै परिबारका चार जना मारिएका थिए। उनीहरु युद्धग्रस्त इरपिनबाट सुरक्षित क्षेत्रतर्फ भाग्ने क्रममा मारिएका थिए।

त्यस्तै मारिओपोल सहरमा सामूहिक उद्दार कार्य स्थगित भएको छ। मारिओपोल सहरमा पाँचौँ दिन पनि पानीको हाहाकार देखिएको छ। त्यहाँ उर्जा, खानेकुरा र पानी अभाव देखिएको बताइएको छ।

रुसको शृंखलाबद्ध गोलाबारीका कारण सर्वसाधारणलाई सुरक्षित क्षेत्रतर्फ सार्ने योजना स्थगित भएको जनाइएको छ। तर, रुसले यसको दोष युक्रेनी फौजलाई लगाएको छ। विश्व स्वास्थ्य संगठनले स्वास्थ्य केन्द्रहरुमाथि हमला भइरहेका बताएको छ। रुसी सेनाले घनाबस्ती भएको स्थानमा निशाना बनाएको बेलायत सरकारले आरोप लगाएको छ।

आइतबार राष्ट्रसंघको अनुगमनकर्ताहरुका अनुसार रुसी सेनाले २४ फेब्रुवरीमा युक्रेनमा हमला गरेपछि ३६४ जनाको मृत्यु भएको पुष्टि गरेका छन्। तर, वास्तविक तथ्यांक सोभन्दा बढी भएको हुन सक्ने अनुमान गरिएको छ।

राष्ट्रसंघीय मानव अधिकार आयोग युएनएचसीआरका अनुसार रुसी सेनाले हमला गरेपछि मात्र १५ लाख युक्रेनीले देश छोडेका छन्।तर, रुसले सर्बसाधारणलाई निशाना नबनाइएको बताउँदै आएको छ। आफ्नो विशेष सैन्य कारबाही युक्रेनी राष्ट्रबादी र नवनाजीविरुद्ध भएको रुसी तर्क छ।

रुसमाथि प्रतिबन्धै प्रतिबन्ध : रुसले युक्रेनमा आक्रमण गर्नु अगाडि लिडीया एक अन्तर्राष्ट्रिय आइटी कम्पनीमा कार्यरत थिइन्। अहिले रुस बाहिर काम गर्ने सबै कर्मचारी हटाइएका छन्। १ सय जना अन्तर्राष्ट्रिय क्षेत्रमा, १ सय जना रुसमा तथा १ सय जना युक्रेनमा काम गर्ने गरेका थिए। ‘मेरै कति साथीहरू काम छाडेर देशको स्वतन्त्रताका लागि बन्दुक बोकेर हिँडेका छन्,

उनले भनिन्, ‘मेरै समूहमा मध्य युक्रेनकी एक महिला थिइन्। अर्की एक महिला पश्चिम युक्रेनकी थिइन्, जसको ब्वाइफ्रेन्ड युद्धका लागि गएको छ। उनीहरू माथि भइरहेको अन्यायका लागि दुख व्यक्त गर्न नै मलाई दुई दिन लागेको थियो। मेरा साथीको अगाडि म रसियन हुँ भन्नका लागि लामो समय लाज लाग्ने छ।’

रुसका सपिङ मल अझै खुला छन्। तथापि, परिचित ब्रान्डका सटरहरू बन्द भएका छन्। सटर अगाडि अर्की महिला उभिएर टोलाइ रहेकी छिन्। मारिना नामकी ती महिला आँखा विशेषज्ञको रूपमा कार्यरत छिन्। उनी आफ्नै आमालाई पर्फ्युम किनी दिनका लागि भौँतारी रहेकी हुन्। मानिस पहिले कहिले नकिनेको उत्पादन पनि अहिले किनीरहेका छन्। किनकी उनीहरूलाई सामानको मूल्य वृद्धि हुन्छ भन्ने लागेको छ, उनले भनिन्म, ‘मलाई पनि डर लाग्छ। तर, मैले यस बारेमा सोचेको नै छैन।’

धेरैलाई आफ्नो बचतको चिन्ता छ। रुसको सेयर मार्केट भर्खर खुलैको छ। तर, डलर र युरोको तुलनामा रुसी मुद्राको भाउ घटेको घट्यै छ। भर्खर २० नाघेकी एक किशोरीको अर्कै चिन्ता छ। आफूले त्यही सेयरमा लगानी गरेको र त्यो लगानी तलमाथि भएमा जीवन नै कठिन हुने त होइन भन्ने डर उनमा छ।

सेयरको खराब अवस्था र रुसी मुद्राको मूल्य गिरावटको अवस्था कायम रहे उनका लागि पनि विदेसिनुको विकल्प छैन। विदेशमा गए पछि पनि रसियनलाई हेर्ने दृष्टिकोण कसैको पनि सकारात्मक नहुन सक्छ। केही महिना चुप लागेर बस्ने या सधैँको लागि लगानी नै माया मार्ने भन्ने चिन्ता उनको पनि छ।

कोकाकोला पेप्सी र स्टारबक्सले रुसमा व्यापार नगर्ने घोषणा गरेका छन्। कोकाकोलाले मङ्गलबार विज्ञप्ति जारी गर्दै मान्छेको जीवनभन्दा ठूलो व्यापार नभएको भन्दै रुसलाई बहिस्कार र प्रतिबन्धको विकल्प नभएको ठहर गरेको हो।

उनलाई आफ्नो छेउछाउमा यस लडाइँको पक्षधर देख्दा अचम्म लाग्ने गरेको छ। शान्तिपूर्वक बस्न छाडेर लडाइँ झगडा के का लागि ? भन्ने प्रश्न उनको मनमा उब्जने गरेको छ।रुस युक्रेन युद्धको दुई साता: यी केही देखिएका उदाहरण हुन्। रुसले युक्रेनमा गरेको आक्रमणको दुई साता नाघेको छ।

यो दुई सातामा धेरै ज्यादती देखिए। पछिल्ला दिनमा रुसी सेनाले युक्रेनका अस्पतालमा आक्रमण गरेको छ। प्रसूति गृह पनि बाँकी राखेका छैनन्। मानवीय सभ्यतामा नै कलङ्क लाग्ने गरी रुसी आक्रमण भइरहँदा बाँकी विश्व पनि थप कठोर बन्न थालेको छ। जसका कारण रुसी जनताको जीवन पनि कठिन बन्दै आएको छ।

आर्थिक प्रतिबन्धका कारण तेलको मूल्य बढेको छ। रुसले उत्पादन गरेको ग्यास र पेट्रोलियम पदार्थ कसैले पनि खरिद नगर्ने घोषणा अमेरिकी राष्ट्रपति जो वाइडेनले गरेका छन्।कोकाकोला पेप्सी र स्टारबक्सले रुसमा व्यापार नगर्ने घोषणा गरेका छन्। कोकाकोलाले मङ्गलबार विज्ञप्ति जारी गर्दै मान्छेको जीवनभन्दा ठूलो व्यापार नभएको भन्दै रुसलाई बहिस्कार र प्रतिबन्धको विकल्प नभएको ठहर गरेको हो।

पेप्सीले पनि आफ्नो उत्पादनलाई रुसमा नपठाउने भएको छ। त्यत्ति मात्र होइन, यी दुवै कम्पनीले विज्ञापनमा गरेको लगानी फिर्ता गर्ने भएका छन्।युनिलिभरका प्रमुख जोनेप लोपले रुसबाट कुनै पनि सामान नलिने र कुनै पनि समान त्यहाँ नपठाउने बताएका छन्। युनी लिभरले रुसमा उत्पादन भएका पदार्थ त्यहीका जनतालाई भने उपलब्ध गराउने भएको छ।

स्टारबक्सले १ सय ३० लाई लाइसेन्स दिएको थियो। अहिले स्टारबक्सले पनि आफू अन्तरगतका सबै क्याफेलाई बन्द गर्ने निर्णय गरेको छ। अमेरिकी चेन कम्पनीले यस अगाडि त्यहाँ बाट आउने रोयल्टी युक्रेनमा घाइतेलाई सहयोग गर्ने सर्तमा खोल्न दिएको थियो।

युनिलिभरका प्रमुख जोनेप लोपले रुसबाट कुनै पनि सामान नलिने र कुनै पनि समान त्यहाँ नपठाउने बताएका छन्। युनी लिभरले रुसमा उत्पादन भएका पदार्थ त्यहीका जनतालाई भने उपलब्ध गराउने भएको छ। म्याक डोनाल्डले पनि आफू अन्तरगतका ८ सय ५० रेस्टुरेन्ट बन्द गर्ने निर्णय गरेको छ।

गत साता केन्द्रीय बैंककी प्रमुख एलभीर नबियुलीनाले देशको आर्थिक अवस्था खराब बनेको सूचना दिएकी थिइन्। यो सूचनासँगै रुसी मुद्राको मूल्य गिरावट रोक्नकै लागि ब्याजदरमा व्यापक वृद्धि गरिएको थियो।

यसरी ब्याजदर २० प्रतिशतसम्म पुगेको थियो। सन् २०१० मा इरान र सन् २०१३ मा उत्तर कोरियामा लगाइएको नाकाबन्दी भन्दा अहिलेको नाकाबन्दी अझ बढी कठोर छ। यसको असर चौतर्फी छ।

पश्चिमा देशले पहिलो आक्रमण रुसी बैंकमा गरेका थिए। रुसका बैङ्कलाई अन्तर्राष्ट्रिय रूपले प्रतिबन्ध लगाइएपछि त्यहाँको प्रमुख बैकको रूपमा रहेको सेबर बैङ्कमा सङ्कट सुरु भएको थियो। बैङ्किङ प्रणालीको ३३ प्रतिशत हिस्सा त्यसै बैङ्कले ओगटेको छ। भिटीबी, ओटक्रेट, नोभीकोम बैङ्क र सोभ्को बैङ्कले समान सङ्कट भोगेका छन्।

जी सेभेन राष्ट्रले स्विफ्ट सिस्टमबाट धेरै रुसी बैकहरूलाई बाहिर राखेका छन्। यिनीहरूले विदेशी मुद्रा पनि विनिमय गर्न पाउने छैनन्। यस पछि ती बैकको कारोबार पनि महँगो हुन थालेको छ। यो अवस्था केही दिन कायम रहे धेरै रुसी बैङ्कका लागि प्रशासनिक खर्च पनि कठिन भएर कर्मचारी कटौतीको दिनको सुरुवात आउने छ।

जी सेभेन राष्ट्रले स्विफ्ट सिस्टमबाट धेरै रुसी बैकहरूलाई बाहिर राखेका छन्। यिनीहरूले विदेशी मुद्रा पनि विनिमय गर्न पाउने छैनन्। यस पछि ती बैकको कारोबार पनि महँगो हुन थालेको छ।यो प्रतिबन्ध सामान, एयरलाइन्स र उत्पादन सबै तीर लाग्ने भएको छ।

अहिलेको युक्रेनको आक्रमणका कारण रुसको आर्थिक अवस्था तहस नहसको क्रममा त छ नै यसले त्यहाँका नागरिकले पनि अकल्पनीय दुःखको सामना दिन पनि आउन सक्नेछ।

युद्धको सबैभन्दा कटु सत्य यो हो कि युद्धरत दुवै पक्षले केही न केही दुख र सास्ती बेहोर्नै पर्छ। रुसले युक्रेनमाथि गरेको आक्रमणका कारण युक्रेनी मात्र होइन, रुसी जनताको जीवनमा पनि धेरै दुख थपिएको छ। एजेन्सीको सहयोगमा

प्रतिक्रिया

आजको ट्रेन्डिङ